The Legacy of Music
Buddy Holly: ‘Not Fade Away’

Buddy Holly: ‘Not Fade Away’

3, February 2019

Vandaag is het 60 jaar geleden dat Buddy Holly omkwam als het gevolg van een vliegtuigongeluk. De Amerikaanse rock-‘n-roll zanger was maar 22 jaar oud en leek de wereld nog enorm veel te bieden te hebben. ‘The day the music died’, mijmerde zanger Don McLean jaren later in zijn wereldhit American Pie. Zijn invloed was in de jaren zestig echter nog alom aanwezig, al was het maar omdat zowel The Beatles als The Rolling Stones uitgesproken fans waren. Wat is sindsdien de muzikale erfenis van Buddy Holly?

“Ik hoop dat je bus bevriest”, roept Buddy Holly in de richting van Waylon Jennings, als hij hoort dat zijn bassist ervoor gekozen heeft om de tournee over de weg te vervolgen en niet – zoals de zanger – in een gecharterd vliegtuig. De muzikant heeft zijn antwoord meteen klaar. “Ik hoop dat jouw vliegtuig neerstort.” Het is een grappig bedoelde repliek die hem nog lang zal achtervolgen. Luttele uren nadat het optreden in de Surf Ballroom in Clear Lake afgelopen is, crasht de vier-persoons Beechcraft Bonanza in een korenveld net buiten het stadje in Iowa. Alle inzittenden – naast Buddy Holly zijn collega’s Ritchie Valens, J.P. ‘The Big Bopper’ Richardson en de piloot Roger Peterson – zijn op slag dood. Het is dan 3 februari 1959. Buddy Holly is 22 jaar.

Het was het ongekend wrede einde van een loopbaan die nauwelijks vier jaar geduurd had, maar die dankzij hits als That’ll Be The Day en Peggy Sue wel een ster van hem hadden gemaakt, vooral in eigen land en in Engeland. En dat in weerwil van zijn wat houterige voorkomen, een lange slungel met een zware bril op zijn neus. De in Lubbock, Texas geboren muzikant leek op het moment van zijn dood nog zoveel meer te bieden te hebben. In 1958 was hij met zijn echtgenote María Elena Santiago naar New York verhuisd, een nieuwe omgeving die hem enorm inspireerde. In de korte tijd die hem daar vergund was, nam hij een paar mooie, georkestreerde liedjes op die suggereerden dat hij aan de vooravond van een totaal nieuw muzikaal tijdperk stond: o.a. It Doesn’t Matter Anymore en True Love Ways. Onder invloed van zijn uit Puerto Rico afkomstige vrouw ontwikkelde hij een belangstelling voor Latin muziek. Ook sprak hij de ambitie uit om songs te schrijven voor collega’s als Ray Charles en Mahalia Jackson.

Al zullen we dus nooit weten wat zijn ambities opgeleverd zouden hebben, zijn invloed was vooral in de jaren zestig overal zichtbaar. Met zijn zwarte bril, Fender gitaar en vloeiende speelstijl modelleerde Hank Marvin, leider van Cliff Richards’ begeleidingsgroep The Shadows zich volledig naar Buddy Holly. John Lennon en Paul McCartney waren ook uitgesproken fans. De bandnaam The Beatles was zelfs een ode aan The Crickets, de begeleidingsgroep van Buddy Holly. John Lennon had in 1958 That’ll Be The Day al gecoverd met zijn oude band The Quarrymen. “In tegenstelling tot iemand als Elvis schreef Buddy Holly zijn eigen songs”, zei McCartney daar later over. “Hij speelde zijn eigen solo’s. Hij had alles in huis en zo wilden wij ook worden. Buddy Holly was onze grootste inspiratiebron.”

Een jonge band die in 1962 in Manchester werd opgericht, legde het er nog dikker bovenop. Allan Clarke en Graham Nash doopten zichzelf tot The Hollies en zouden onder die naam uitgroeien tot een van de succesvolste popgroepen in het Engeland van de jaren zestig. Mick Jagger had Buddy Holly zien optredens tijdens diens tournee door Engeland, waarbij vooral het nummer Not Fade Away was blijven hangen. In de versie van zijn latere band The Rolling Stones zou het in 1964 een grote hit worden. In 1969 coverde de supergroep Blind Faith (o.a. Eric Clapton en Steve Winwood) op hun enige album het nummer Well… All Right. Zo bleef de naam van Buddy Holly in leven, aanvankelijk vooral dankzij die songs.

In 1971 scoorde de Amerikaanse singer-songwriter Don McLean een verrassende hit met het epische American Pie, een nummer dat volgens ‘kenners’ veel te lang was om kans te maken op airplay. In het nummer werd gerefereerd aan ‘the day the music died’, een verwijzing naar de dood van Buddy Holly – waaraan het gelijknamige album ook was opgedragen. De schrijver van het meesterwerk hulde zich vaak in nevelen als het om de strekking van de uitgesponnen, complexe tekst ging. Wel erkende hij dat de dood van Holly, die hij als 13-jarige heel bewust had meegemaakt, een belangrijke inspiratiebron was. Het was tegelijkertijd een nummer waarmee hij het verlies van de onschuld in Amerika wilde vertolken, vooral aan het eind van de jaren zestig vanwege rassenrellen, politieke moordaanslagen en de zich voortslepende Vietnamoorlog.

In 1978 had opnieuw een grote band succes met een oud nummer van Buddy Holly. Santana scoorde in Nederland een Top 40 hit met Well… All Right. Het zal geen toeval geweest zijn. In datzelfde jaar leefde de belangstelling voor Buddy Holly spectaculair op dankzij de biografische film The Buddy Holly Story, met in de hoofdrol Gary Busey. Wat ongetwijfeld hielp was dat Paul McCartney er nadrukkelijk zijn zegen over uitsprak, waarbij mogelijk meespeelde dat de ex-Beatle zich twee jaar eerder alle rechten van Holly’s songs verworven had. In 1989 ging het meest succesvolle postume Buddy Holly-project van start in de vorm van de musicalversie van The Buddy Holly Story. In het West End van Londen en op Broadway in New York ontpopte het zich tot een van de grootste attracties, die vele jaren volle zalen zou blijven trekken. Later zouden ook Australië en Duitsland inhaken, waar de voorstelling tot 2016 zou blijven draaien.

Hoe staat het anno 2019 met de populariteit van Buddy Holly, zestig jaar na zijn dood? Zijn generatie lijkt een beetje in vergetelheid te raken. Een gestage stroom van fraai verzorgde heruitgaven zorgt ervoor dat Elvis Presley in de spotlight blijft. En The King hoort natuurlijk bij de buitencategorie. Maar hoe vaak worden Little Richard, Gene Vincent, Jerry Lee Lewis en Eddie Cochran – ooit bonafide idolen – nog gestreamd of gedownload? Horen ze inmiddels niet tot het stenen tijdperk van de popmuziek, zeker voor jonge muziekliefhebbers? Nu de films en de musicals weer langzaam wegzakken in het collectieve geheugen, valt ook de naam van Buddy Holly niet zo vaak meer.

Toch is zijn invloed nog altijd immens, alleen veel minder zichtbaar. Zoals Paul McCartney jaren geleden al observeerde, was Buddy Holly een van de ware pioniers van de popmuziek. In een tijdperk dat jonge sterren zich lieten begeleiden door orkesten en sessiekrachten, werden Holly’s songs gedragen door zijn eigen herkenbare gitaarsound. Terwijl vele van zijn collega’s afhankelijk waren van nummers die platenmaatschappijen en muziekuitgevers selecteerden, schreef Buddy Holly het leeuwendeel van zijn hits zelf. Wellicht zonder het zich altijd te realiseren, is iedereen die gitaar speelt en eigen liedjes vertolkt in meer of mindere mate schatplichtig aan die jongeman uit Lubbock, Texas.

En dan hebben we het nog niet eens gehad over zijn emancipatoire rol voor de brildragende popster…

Reacties