The Legacy of Music
Johnny Rotten: aanvoerder van de punkbeweging

Johnny Rotten: aanvoerder van de punkbeweging

29, January 2016

Rebelse zanger, maar ook een moederskindje. John Lydon, voorman van Sex Pistols en PiL, kreeg de bijnaam Johnny Rotten vanwege zijn slechte gebit. Een tandenborstel was hem vroeger misschien vreemd, maar een liefdevol bestaan werd hem wel al op jonge leeftijd ingegeven. De spraakmakende, maar stiekem best sympathieke punker wordt zondag zestig jaar.

 

John Lydon sluit zich in 1975 aan bij Steve Jones, Paul Cook en Glen Matlock. Een door veiligheidsspelden bij elkaar gehouden Pink Floyd T-shirt met daarop de door Lydon zelf aangebrachte woorden ‘I hate’ en een groen geverfd kapsel geven de doorslag voor de overige bandleden om hem als zanger aan te nemen. Samen zullen ze Sex Pistols vormen, niet wetende dat ze aan de vooravond staan van hun doorbraak. Voor dat gebeurt, wordt bassist Matlock vervangen door John Simon Smith alias Sid Vicious.

 

God Save The Queen van (the) Sex Pistols

 

Hersenvliesontsteking
Lydon heeft dan al een heel leven geleefd. De op 31 januari 1956 geboren John Joseph Lydon groeit op in een arm arbeidersgezin. Zijn uit Ierland geïmmigreerde ouders, Eileen Lydia en John Christopher Lydon, betrekken een eenvoudig tweekamerappartement in het noorden van Londen. De aanstaande zanger deelt de spaarzame ruimte met zijn ouders en drie jongere broers: Bobby, Jimmy en Martin.

Op zijn zevende krijgt Lydon last van hersenvliesontsteking waardoor hij een jaar in een ziekenhuis moet doorbrengen. De aandoening gaat gepaard met misselijkheid, extreme hoofdpijn, hallucinaties en comateuze periodes. Hierdoor ontstaat ook de priemende blik in zijn ogen, later bekend als de ‘Lydon stare’. Lydon vertelt er openlijk over in een uitgebreid interview met de Britse journalist en televisiepresentator Piers Morgan.

 

Piers Morgans uitgebreide interview met John Lydon, waarin het punkicoon aantoont veel meer te zijn dan alleen een shockrocker.

 

School dropout
De jonge Lydon herstelt, maar op school wacht hem een nieuwe uitdaging: hij wordt regelmatig gepest. En erger nog: hij krijgt ruzie met zijn vader die hem verplicht zijn lange haar af te knippen. Dat laat de jonge rebel doen, maar hij verft het meteen ook in het felgroen dat zo bij zijn latere bandleden in de smaak valt. Op zijn vijftiende is de puberende punker onhoudbaar. Hij wordt van school gestuurd na een ruzie met zijn leraar. Hij heeft inmiddels wel al kennis gemaakt met John ‘Sid Vicious’ Smith.

 

Sex Pistols
Wanneer Sex Pistols in 1976 en 1977 furore maakt met singles Anarchy In The U.K., God Save The Queen en Pretty Vacant is het hek van de dam. Met zijn puntige haar, gescheurde kleding en origineel gebruik van veiligheidsspelden creëert Lydon een geheel nieuwe stijl en scene. De zogenoemde punkbeweging neemt een vlucht. Op 28 oktober 1977 verschijnt Never Mind The Bullocks, Here’s The Sex Pistols, het debuutalbum en – zoals later zou blijken – het enige studioalbum van de groep, uitgebracht door Virgin Records van Richard Branson, die uitgroeit tot multimiljardair.

 

Anarchy In The U.K.

 

Lydon, die van Sex Pistols-gitarist Steve Jones de bijnaam Johnny Rotten krijgt, vanwege zijn slechte gebit, krijgt al snel het imago van relschopper. Hij en de band zijn dan ook niet vies van een controversieel anti-koningshuis gerichte leus of scheldkanonnade op nationale televisie. Op een gegeven moment is Lydon publieksvijand nummer 1 en wil geen enkele zaal Sex Pistols meer boeken, uit angst voor represailles en vernielingen. De band gaat dus maar naar Amerika. De tour en het nieuws rondom het losbandige gedrag van de groep levert de band een wereldwijde fanschare op.

 

Moederskindje
Maar het plezier is van korte duur. De eerste grote klap die Lydon moet incasseren is de dood van zijn moeder. Ze sterft in 1978 als Rotten nog maar 22 jaar is. Doordat de familie in een klein appartement en in redelijk erbarmelijke toestanden is opgegroeid is er een hechte band tussen de familieleden ontstaan. Dat geldt ook zeker voor de sterke relatie tussen Lydon en zijn moeder. Die is zo sterk dat de zo vijandig ogende relschopper in het eerder aangehaalde interview met Piers Morgan ook wel ‘moederskindje’ wordt genoemd.

 

Sex Pistols, dat maar heel kort heeft bestaan, is tegen die tijd al  uit elkaar. Lydon heeft genoeg van het drugsgebruik van Sid Vicious. De moeizame relaties met zijn andere bandleden zijn ook al verwaarloosbaar. Het laatste optreden vindt plaats op 14 januari 1978. De band speelt alleen de Stooges-cover No Fun en daarna houdt Lydon het voor gezien. Hij loopt vol ongenoegen van het podium af.

 

Het laatste optreden van de originele lineup van Sex Pistols was van korte duur

 

Sid Vicious
Begin 1979 volgt de tweede klap. Sid Vicious, eens een heel goede vriend van Lydon, overlijdt op 2 februari aan de gevolgen van een overdosis heroïne. Lydon in het interview Morgan: “Het was onvermijdelijk. Hij was dan wel mijn maat, maar ik zag hem zichzelf langzaamaan vernietigen. Dus ik moet eerlijk zijn en zeggen dat het niet totaal onverwacht kwam, en het overspoelde me ook niet met emoties. Hij heeft zichzelf vermoord. De meeste mensen die heroïne gebruiken, verliezen hun ziel heel snel, vervolgens is het wachten tot het lichaam er de brui aan geeft.”

 

Public Image Ltd.
John Lydon, vroeger zelf ook niet vies van een stimulant, is redelijk ongeschonden uit de strijd gekomen. Inmiddels heeft hij zijn scheve, rotte gebit laten vervangen door een stel strakke implantaten. Hij is nog steeds actief als muzikant. Vorig jaar bracht de zanger en songwriter met zijn band Public Image Ltd., ook bekend als PiL, de plaat What The World Needs Now uit. Lydon wordt nog altijd als een van de meest invloedrijke Britse muzikanten gezien.

Double Trouble, de aanstekelijke single van PiL, met Lydon op zang